مجله خبری تشریفات

قلعه الموت و اسماعیلیان
نوشته‌ی‌علمیٔ اساسی: قلعه الموت

تصویر قلعه الموت از نمای به دور
قلعه الموت یا این که قلعه حسن صباح، در پانصد متری شمال شرقی روستای گازرخان در حوزه‌ رودبارالموت قزوین میباشد.[۲۱] این قلعه محل حضور اسماعیلیان به رهبری حسن صباح بوده میباشد.[۲۲] بین روستای گازرخان قبرستانی سابق دارای اسم و رسم به قتلگاه وجود دارااست که بعضی آن را محل دفن بزرگان اسماعیلی دانستند.[۲۳] این قلعه، حدود پانصد سال، آباد بوده میباشد. برخی می گویند: شاید تا هنگامی قزوین پایتخت صفویه بوده، قلعه، آبادی داشته و بعد از پایتختی اصفهان، مداقه این قلعه از دربین پک پذیرایی ترحیم مشهد رفته میباشد.[۲۴]

مساجد و جای ‌های زیارتی
درباره ایجاد کرد او‌لین مسجد در قزوین، اورده شده، حجاج بن یوسف ثقفی فرزندش محمد را به قزوین می‌فرستد تا با دیلمیان جنگ نماید و وی مسجدی درین شهر سازه می‌نماید که به گزارش مستوفی، اولیه بتخانه بود.[۲۵] او میگوید در قزوین در زمان اسلام، اولی نماز آدینه درین مسجد خوانده و مستوفی آنجا را مسجد توت بابکنان نامیده میباشد.[۲۶]

به گزارش یاقوت حموی، اسم آن مسجد در اطراف باب بنی الجنید، مسجد الثور بوده میباشد و می‌نویسد این مسجد تا قبل از بنای مسجد جامع قزوین در زمان هارون سراپا بوده میباشد.[۲۷]نقل میباشد، شیعه‌ها قزوین به‌این مسجد رفت و آمد نمی‌کردند، به تصور آنکه در عصر بنی امیه، در آن مسجد، علی(ع) را سب کرده باشند.[۲۸]

امامزاده شاهزاده حسین
نوشته‌ی‌علمیٔ اساسی: امامزاده حسین قزوین
در صورتی در کتاب برگی از تاریخ قزوین آمده، آرامگاه شاهزاده حسین، اصلی ترین و باشکوه‌ترین جای زیارتی قزوین و آیتم اعتنا و ارادت بدون نقص مردمان آنجا و از دیرین‌ترین زیارتگاه‌های کشور ایران میباشد[۲۹] که در محله دَبّاغان، انتهای خیابان سلامگاه قزوین واقع شده است.[۳۰] این امامزاده فی مابین عموم قزوین با اسم شازده حسین نیز شناخته میگردد.[۳۱] در بعضی منابع، اسم مالک این آهسته‌گاه حسین بن علی مذکور که در سال ۲۰۱ هجری قمری در همین شهر از عالم رفته‌میباشد.[۳۲]

به نقل مستوفی، مورخ قرن هشتم قمری، در نُزهَه القلوب، این امامزاده فرزند امام علی بن موسی الرضا(ع) میباشد؛[۳۳] ولی کِیاء گیلانی نسب‌شناس در سِراج الاَنساب، اورا از احفاد جعفر طَیاروهمدم می داند.[۳۴] در حالتی‌که مدرسی طباطبایی (متولد ۱۳۲۰) مولف کتاب برگی از تاریخ قزوین نقل نموده است، در بعضی از مآخذ عصر قاجاریه اورا اخوی امام رضا(ع) و فرزند امام موسی کاظم(ع) معرفی کرده‌اند؛[۳۵] ولی اهل یک محل قزوین سازه بر متن ها تاریخی سابق اورا فرزند بلافصل امام رضا(ع) میدانند.[۳۶] به نقل کتاب تاریخ گزیده وفات وی در دو سالگی بوده میباشد.[۳۷]

برخی از عالمان دارای شهرت مانند ابن ماجه از محدثین اهل‌سنت، روحانی احمد غزالی از بزرگان صوفیه و امام‌الدین رافعی از علمای شافعی[۳۸] و بعضا از شاهان و شاهزادگان و خوش‌نویسان صفوی درین امامزاده مدفون می باشند.[۳۹]

امام‌زاده علی اصغر و چنار خون‌توشه در روستای زرآباد قزوین
امامزاده علی اصغر و چنار خونبار
بقاع‌ای دارای اسم و رسم به اسم امامزاده علی اصغر از فرزندان امام کاظم(ع) در روستایی به اسم زرآباد در ۸۱ کیلومتری قزوین میباشد. بعضا درباره این امامزاده می گویند، در اوراق و نسب‌طومار‌های پیش از روزگار صفویه، فردی با این اسم میان فرزندان و نوادگان امام کاظم(ع)‌ نیست.[۴۰] در همین روستا در کنار مقبره امام‌زاده علی اصغر، درخت چناری وجود دارااست پر اسم و رسم به چنار خون‌توشه که پر اسم و رسم میباشد در روز عاشورا از آن خون روان می گردد.[۴۱]

پیغمبریه
پیغمبریه یا این که چهار انبیا، بقاع‌ای در قزوین، که در جانب شرقی خیابان پیغمبریه و جنب مکتب پیغمبریه در غرب بنای چهل ردیف واقع میباشد.[۴۲] درباره بنای پیغمبریه و مدفونان آن، دارای اسم و رسم میباشد که چهار بدن از پیامبران یهود به اسم‌های درود، سلوم، سهولی و القیا درین سازه دفن گردیده‌اند.[۴۳]

قلعه الموت و اسماعیلیان
نوشته‌ی‌علمیٔ اساسی: قلعه الموت

تصویر قلعه الموت از نمای به دور
قلعه الموت یا این که قلعه حسن صباح، در پانصد متری شمال شرقی روستای گازرخان در حوزه‌ رودبارالموت قزوین میباشد.[۲۱] این قلعه محل حضور اسماعیلیان به رهبری حسن صباح بوده میباشد.[۲۲] بین روستای گازرخان قبرستانی سابق دارای اسم و رسم به قتلگاه وجود دارااست که بعضی آن را محل دفن بزرگان اسماعیلی دانستند.[۲۳] این قلعه، حدود پانصد سال، آباد بوده میباشد. برخی می گویند: شاید تا هنگامی قزوین پایتخت صفویه بوده، قلعه، آبادی داشته و بعد از پایتختی اصفهان، مداقه این قلعه از دربین پک پذیرایی ترحیم مشهد رفته میباشد.[۲۴]

مساجد و جای ‌های زیارتی
درباره ایجاد کرد او‌لین مسجد در قزوین، اورده شده، حجاج بن یوسف ثقفی فرزندش محمد را به قزوین می‌فرستد تا با دیلمیان جنگ نماید و وی مسجدی درین شهر سازه می‌نماید که به گزارش مستوفی، اولیه بتخانه بود.[۲۵] او میگوید در قزوین در زمان اسلام، اولی نماز آدینه درین مسجد خوانده و مستوفی آنجا را مسجد توت بابکنان نامیده میباشد.[۲۶]

به گزارش یاقوت حموی، اسم آن مسجد در اطراف باب بنی الجنید، مسجد الثور بوده میباشد و می‌نویسد این مسجد تا قبل از بنای مسجد جامع قزوین در زمان هارون سراپا بوده میباشد.[۲۷]نقل میباشد، شیعه‌ها قزوین به‌این مسجد رفت و آمد نمی‌کردند، به تصور آنکه در عصر بنی امیه، در آن مسجد، علی(ع) را سب کرده باشند.[۲۸]

امامزاده شاهزاده حسین
نوشته‌ی‌علمیٔ اساسی: امامزاده حسین قزوین
در صورتی در کتاب برگی از تاریخ قزوین آمده، آرامگاه شاهزاده حسین، اصلی ترین و باشکوه‌ترین جای زیارتی قزوین و آیتم اعتنا و ارادت بدون نقص مردمان آنجا و از دیرین‌ترین زیارتگاه‌های کشور ایران میباشد[۲۹] که در محله دَبّاغان، انتهای خیابان سلامگاه قزوین واقع شده است.[۳۰] این امامزاده فی مابین عموم قزوین با اسم شازده حسین نیز شناخته میگردد.[۳۱] در بعضی منابع، اسم مالک این آهسته‌گاه حسین بن علی مذکور که در سال ۲۰۱ هجری قمری در همین شهر از عالم رفته‌میباشد.[۳۲]

به نقل مستوفی، مورخ قرن هشتم قمری، در نُزهَه القلوب، این امامزاده فرزند امام علی بن موسی الرضا(ع) میباشد؛[۳۳] ولی کِیاء گیلانی نسب‌شناس در سِراج الاَنساب، اورا از احفاد جعفر طَیاروهمدم می داند.[۳۴] در حالتی‌که مدرسی طباطبایی (متولد ۱۳۲۰) مولف کتاب برگی از تاریخ قزوین نقل نموده است، در بعضی از مآخذ عصر قاجاریه اورا اخوی امام رضا(ع) و فرزند امام موسی کاظم(ع) معرفی کرده‌اند؛[۳۵] ولی اهل یک محل قزوین سازه بر متن ها تاریخی سابق اورا فرزند بلافصل امام رضا(ع) میدانند.[۳۶] به نقل کتاب تاریخ گزیده وفات وی در دو سالگی بوده میباشد.[۳۷]

برخی از عالمان دارای شهرت مانند ابن ماجه از محدثین اهل‌سنت، روحانی احمد غزالی از بزرگان صوفیه و امام‌الدین رافعی از علمای شافعی[۳۸] و بعضا از شاهان و شاهزادگان و خوش‌نویسان صفوی درین امامزاده مدفون می باشند.[۳۹]

امام‌زاده علی اصغر و چنار خون‌توشه در روستای زرآباد قزوین
امامزاده علی اصغر و چنار خونبار
بقاع‌ای دارای اسم و رسم به اسم امامزاده علی اصغر از فرزندان امام کاظم(ع) در روستایی به اسم زرآباد در ۸۱ کیلومتری قزوین میباشد. بعضا درباره این امامزاده می گویند، در اوراق و نسب‌طومار‌های پیش از روزگار صفویه، فردی با این اسم میان فرزندان و نوادگان امام کاظم(ع)‌ نیست.[۴۰] در همین روستا در کنار مقبره امام‌زاده علی اصغر، درخت چناری وجود دارااست پر اسم و رسم به چنار خون‌توشه که پر اسم و رسم میباشد در روز عاشورا از آن خون روان می گردد.[۴۱]

پیغمبریه
پیغمبریه یا این که چهار انبیا، بقاع‌ای در قزوین، که در جانب شرقی خیابان پیغمبریه و جنب مکتب پیغمبریه در غرب بنای چهل ردیف واقع میباشد.[۴۲] درباره بنای پیغمبریه و مدفونان آن، دارای اسم و رسم میباشد که چهار بدن از پیامبران یهود به اسم‌های درود، سلوم، سهولی و القیا درین سازه دفن گردیده‌اند.[۴۳]