لوط بن یحیی بن سعید (درگذشت ۱۵۷ق) دارای شهرت به ابومِخنَف ازدی نویسنده کتاب مقتل الحسین اهل کوفه، شیعه و از محدثان و مورخان والا قرن دوم هجری قمری بود. او مقتل الحسین را به شیوه محدثان نقل نموده است. این مقتل درضمن کتابهای تاریخی تحت عنوان یکی کهنترین منابع نام برده میباشد. اول گزارشهای تاریخی ابومخنف از بیماری نبی(ص) بود. او با بیان اتفاق ها اصلی و تخصیص اثرها مستقلی درباره آنان به تاریخنگاری پک پذیرایی ترحیم مشهد پرداخت.
معاش ابومخنف
لوط بن یحیی بن سعید بن مِخنَف بن سُلیم غامدی ازدی پر اسم و رسم به ابومخنف در کوفه از تیره غامد و از بستگان أزْد برخاست.[۱] مخنف بن سُلَیم باباجد ابومخنف[۲] از صحابیان شیعی نبی اکرم(ص)[۳] و از اصحاب امام علی(ع)[۴] و پرچمدار خاندان ازد در پیکار جمل بود[۵] که از سوی آن حضرت والی شهر همدان و اصفهان گشت.[۶] پدرش یحیی بن سعید نیز از اصحاب امام علی(ع) بود.[۷] برادران ابومخنف در نبرد جمل به شهید شدن رسیدند.[۸] ابومخنف در کوفه به علم آموزی و یادگرفتن علم پرداخته و از امام راستگو(ع)[۹] و جابر جعفی مجالدبن سعید و صعقب بن زبیر به کار گیری کرده است[۱۰] تاریخ به دنیاآمدن و وفات ابومخنف معین وجود ندارد ولهازن اورا، متولد سال ۷۵ق[۱۱] و سزگین نزدیک به سال ۷۰ قمری دانسته میباشد.[۱۲] حمری تاریخ وفات ابومخنف را، سال ۱۵۷ق[۱۳] و ذهبی سال ۱۷۰ق بیان کرده میباشد.[۱۴]
درباره اینکه ابومخنف در زمان کدام امام میزیسته نیز اختلاف وجود دارااست؛ روضه خوان طوسی از کَشّی نقل مینماید که ابومخنف از اصحاب امام علی(ع)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) میباشد[۱۵] اما روحانی طوسی این مقاله را درست نمیداند.[۱۶]
سزگین ابومخنف را از مورخان بعد از ظهر اموی دانستهاند[۱۷]ولی نجاشی اورا از یاران امام درست گو(ع) برمیشمارد[۱۸] در تاریخ طبری روایاتی که ابومخنف از امام درست گو(ع) نقل مینماید بی واسطه میباشد البته روایاتی که از امام باقر(ع) نقل مینماید با یک واسطه میباشد[۱۹] و در الفهرست طوسی ماجرا ابومخنف راجع به خُطَب امام علی(ع) و خطبه فاطمه(س) را که از امام علی(ع) نقل مینماید به دو واسطه میباشد[۲۰] هشامبن محمدبن سائب کلبی، نصربن مزاحم منقری، ابوالحسن علیبن محمد مدائنی در زمره رجالیون پررنگ ابومخنف میباشند[۲۱]
مذهب و اعتبار روایی ابومخنف
درباره مذهب ابومخنف؛ به رغم انتساب به قبیله دارای اسم و رسم مخنف و معروفیت و اعتبارش نزد مورخان و رجال شناسان؛ اقوال متفاوتی ارائه گردیدهاست
محدثان شیعه
نجاشی اورا شیعه و از اصحاب راویان حدیث در کوفه معرفی میکند[۲۲] روضه خوان طوسی آن را از اصحاب امام راست گو(ع) برمیشمارد[۲۳] علامه حلی ابومخنف را در قول اولیه رجال خویش که ویژه ثقات میباشد آورده[۲۴] ابن داوود، ابومخنف را در پیمان نخستین رجال خویش که ویژه ممدوحان میباشد و افرادی که اصحاب آنانرا تضعیف نکرده آورده میباشد[۲۵] علامه بحرالعلوم از وی به وثاقت حافظه نموده است[۲۶] علامه مجلسی در کتاب الوجیزه اورا از ممدوحان شمرده میباشد[۲۷] روضه خوان عباس قمی میگوید که علی رغم پر اسم و رسم بودن تشیع وی، عالمان اهل سنت مانند طبری و ابن اثیر در نقل به وی پشت گرمی کردند،[۲۸] خویی اورا ثقه و شیوه روضه خوان به اورا درست میداند.[۲۹]
محدثان اهل سنت
دارقطنی ابومخنف را اخباری و احادیثش را ضعیف دانسته میباشد[۳۰] ابن عدی، علاوه بر رد روایات ابومخنف؛ از جهت ضعف گواهی، نقل خبر ها او را روا نمیشمارد و اورا شیعه افراطی معرفی مینماید[۳۱] فیروزآبادی ابومخنف را اخباری و شیعه و احادیثش را پوچ و متروک معرفی مینماید.[۳۲] زرکلی از وی تحت عنوان عالمی باخبر به سیره و خبر ها و امامی اهل کوفه خاطر نموده است.[۳۳] عبدالرحمان بن المهدی لولوئی اورا متروک الحدیث خوانده میباشد[۳۴] ابن حجر عسقلانی ضعف خبرها اورا نقل نموده است[۳۵] یحیی بن مشخص و معلوم مروی اورا رافضی و غیر موثق و حدیثش را بیقیمت شمرده میباشد[۳۶] ذهبی ابومخنف را رافضی معرفی مینماید[۳۷] ابن حاتم رازی نیز اورا شیعه و احادیثش را متروک میداند[۳۸] تستری احادیث اورا قابل پشت گرمی البته میگوید که امامی بودن وی معین وجود ندارد.[۳۹] ابن ابی الحدید این نظر را دارد که ابومخنف از محدثان میباشد و از افرادی میباشد که قائل به درستی امامت گردیده است و از رجال شیعه محسوب نمی شود.[۴۰]
لوط بن یحیی بن سعید (درگذشت ۱۵۷ق) دارای شهرت به ابومِخنَف ازدی نویسنده کتاب مقتل الحسین اهل کوفه، شیعه و از محدثان و مورخان والا قرن دوم هجری قمری بود. او مقتل الحسین را به شیوه محدثان نقل نموده است. این مقتل درضمن کتابهای تاریخی تحت عنوان یکی کهنترین منابع نام برده میباشد. اول گزارشهای تاریخی ابومخنف از بیماری نبی(ص) بود. او با بیان اتفاق ها اصلی و تخصیص اثرها مستقلی درباره آنان به تاریخنگاری پک پذیرایی ترحیم مشهد پرداخت.
معاش ابومخنف
لوط بن یحیی بن سعید بن مِخنَف بن سُلیم غامدی ازدی پر اسم و رسم به ابومخنف در کوفه از تیره غامد و از بستگان أزْد برخاست.[۱] مخنف بن سُلَیم باباجد ابومخنف[۲] از صحابیان شیعی نبی اکرم(ص)[۳] و از اصحاب امام علی(ع)[۴] و پرچمدار خاندان ازد در پیکار جمل بود[۵] که از سوی آن حضرت والی شهر همدان و اصفهان گشت.[۶] پدرش یحیی بن سعید نیز از اصحاب امام علی(ع) بود.[۷] برادران ابومخنف در نبرد جمل به شهید شدن رسیدند.[۸] ابومخنف در کوفه به علم آموزی و یادگرفتن علم پرداخته و از امام راستگو(ع)[۹] و جابر جعفی مجالدبن سعید و صعقب بن زبیر به کار گیری کرده است[۱۰] تاریخ به دنیاآمدن و وفات ابومخنف معین وجود ندارد ولهازن اورا، متولد سال ۷۵ق[۱۱] و سزگین نزدیک به سال ۷۰ قمری دانسته میباشد.[۱۲] حمری تاریخ وفات ابومخنف را، سال ۱۵۷ق[۱۳] و ذهبی سال ۱۷۰ق بیان کرده میباشد.[۱۴]
درباره اینکه ابومخنف در زمان کدام امام میزیسته نیز اختلاف وجود دارااست؛ روضه خوان طوسی از کَشّی نقل مینماید که ابومخنف از اصحاب امام علی(ع)، امام حسن(ع) و امام حسین(ع) میباشد[۱۵] اما روحانی طوسی این مقاله را درست نمیداند.[۱۶]
سزگین ابومخنف را از مورخان بعد از ظهر اموی دانستهاند[۱۷]ولی نجاشی اورا از یاران امام درست گو(ع) برمیشمارد[۱۸] در تاریخ طبری روایاتی که ابومخنف از امام درست گو(ع) نقل مینماید بی واسطه میباشد البته روایاتی که از امام باقر(ع) نقل مینماید با یک واسطه میباشد[۱۹] و در الفهرست طوسی ماجرا ابومخنف راجع به خُطَب امام علی(ع) و خطبه فاطمه(س) را که از امام علی(ع) نقل مینماید به دو واسطه میباشد[۲۰] هشامبن محمدبن سائب کلبی، نصربن مزاحم منقری، ابوالحسن علیبن محمد مدائنی در زمره رجالیون پررنگ ابومخنف میباشند[۲۱]
مذهب و اعتبار روایی ابومخنف
درباره مذهب ابومخنف؛ به رغم انتساب به قبیله دارای اسم و رسم مخنف و معروفیت و اعتبارش نزد مورخان و رجال شناسان؛ اقوال متفاوتی ارائه گردیدهاست
محدثان شیعه
نجاشی اورا شیعه و از اصحاب راویان حدیث در کوفه معرفی میکند[۲۲] روضه خوان طوسی آن را از اصحاب امام راست گو(ع) برمیشمارد[۲۳] علامه حلی ابومخنف را در قول اولیه رجال خویش که ویژه ثقات میباشد آورده[۲۴] ابن داوود، ابومخنف را در پیمان نخستین رجال خویش که ویژه ممدوحان میباشد و افرادی که اصحاب آنانرا تضعیف نکرده آورده میباشد[۲۵] علامه بحرالعلوم از وی به وثاقت حافظه نموده است[۲۶] علامه مجلسی در کتاب الوجیزه اورا از ممدوحان شمرده میباشد[۲۷] روضه خوان عباس قمی میگوید که علی رغم پر اسم و رسم بودن تشیع وی، عالمان اهل سنت مانند طبری و ابن اثیر در نقل به وی پشت گرمی کردند،[۲۸] خویی اورا ثقه و شیوه روضه خوان به اورا درست میداند.[۲۹]
محدثان اهل سنت
دارقطنی ابومخنف را اخباری و احادیثش را ضعیف دانسته میباشد[۳۰] ابن عدی، علاوه بر رد روایات ابومخنف؛ از جهت ضعف گواهی، نقل خبر ها او را روا نمیشمارد و اورا شیعه افراطی معرفی مینماید[۳۱] فیروزآبادی ابومخنف را اخباری و شیعه و احادیثش را پوچ و متروک معرفی مینماید.[۳۲] زرکلی از وی تحت عنوان عالمی باخبر به سیره و خبر ها و امامی اهل کوفه خاطر نموده است.[۳۳] عبدالرحمان بن المهدی لولوئی اورا متروک الحدیث خوانده میباشد[۳۴] ابن حجر عسقلانی ضعف خبرها اورا نقل نموده است[۳۵] یحیی بن مشخص و معلوم مروی اورا رافضی و غیر موثق و حدیثش را بیقیمت شمرده میباشد[۳۶] ذهبی ابومخنف را رافضی معرفی مینماید[۳۷] ابن حاتم رازی نیز اورا شیعه و احادیثش را متروک میداند[۳۸] تستری احادیث اورا قابل پشت گرمی البته میگوید که امامی بودن وی معین وجود ندارد.[۳۹] ابن ابی الحدید این نظر را دارد که ابومخنف از محدثان میباشد و از افرادی میباشد که قائل به درستی امامت گردیده است و از رجال شیعه محسوب نمی شود.[۴۰]
قیمت پک پذیرایی ترحیم مشهد؛ عوامل مؤثر بر هزینه و راهنمای انتخاب پک اقتصادی