حادثه حرّه
نوشته ی علمیٔ اساسی: اتفاق حره
بر طبق منابع تاریخی، بعد از روی شغل وارد شدن یزید و ارتقاء نارضایتی‌ها، عموم مدینه در سال ۶۳ قمری به رهبری عبدالله بن حَنظَلة بر ضد حکومت یزید بن معاویه قیام کردند.[۸۰] یزید لشکری به فرماندهی مسلم بن عقبه به مدینه ارسال کرد.[۸۱] هنگامی خبر به عموم مدینه رسید، محیط شهر خندق کندند و هواخواهی گرفتند.[۸۲] لشکریان یزید با عبور از حرّه، در شرق مدینه پیاده شدند و به عموم مدینه سه روز مهلت دادند تسلیم شوند.[۸۳] البته عموم مدینه تسلیم نشدند. یزید سه روز جان و فرآورده آنان‌را بر سپاهیانش حلال کرد.[۸۴] بر پایه ی نقل تاریخ، در‌این اتفاق، لشکریان یزید از ارتکاب کارهایی زیرا تجاوز به زنان، خارج کشیدن جنین از شکم زنان، کشتن نوزادان و توهین به صحابه نبی(ص) نیز فروگذار نکردند.[۸۵] در‌این نزاع، تعداد متعددی از عموم مدینه، مثلا ۸۰ بدن از صحابه نبی(ص) و ۷۰۰ بدن از حافظان قرآن کشت ه پک پذیرایی ترحیم مشهد شدند.[۸۶]
حمله به مکه
نوشته ی علمیٔ اساسی: حمله یزید به مکه
به طور همزمان با قیام عموم مدینه، در شهر مکه، عموم با عبدالله بن زبیر بیعت کردند که سبب احاطه یافتن وی و یارانش بر شهر مکه شوید.[۸۷] بعد از رخداد حره، به امر یزید، سپاه شام، رهسپار نبرد با ابن زبیر در مکه شد و شهر را محاصره نمود.[۸۸] در زمان روزهای محاصره مکه، منزل خداوند بر تاثیر اصابت سنگها و گلوله‌های آتشینی که با منجنیق‌های لشکر شام به سوی مکه پرتاب می شد، مجروح و به حریق کشیده شد.[۸۹] این محاصره تاوقتی‌که خبر مرگ یزید به لشکریانش رسید ادامه داشت.[۹۰]
فتوحات نظامی
مطابق منابع تاریخی، در پی فتوحات مسلمان‌ها، یزید در سال ۶۱ هجری، سپاهی را به نزاع رومیان ارسال کرد که به «نزاع سوریا» مشهور میباشد.[۹۱] همینطور والی وی در خراسان، توانست تا نواحی سمرقند، پیش رفته و سغد و بخارا را فتح نماید؛[۹۲] البته در سال ۶۲ هجری با اهل «خوارزم» به چهارصد هزار دینار صلح کرد.[۹۳] در طول یزید، سپاه مسلمان ها در «شمال آفریقا» به فتوحاتی دست یافتند؛ اما یزید امر کرد قلعه مسلمان‌ها در «جزیره اَرواد» آفریقا[۹۴] را وخیم نمایند و به شام برگردند.[۹۵] وی لشکریان خویش را از «قبرس» فرا خواند[۹۶] همینطور از برخی بخشها که در طول معاویه با صرف هزینهها و تلفات بسیار فتح گردیده بود عقب گرد هم آیی.[۹۷]
نگرش مسلمان ها درباره یزید
طریقه شیعه
اتفاق کربلا موجب شد یزید به یک کدام از منفورترین شخصیتها نزد شیعه ها تبدیل خواهد شد. شیعه‌ها یزید را مستحق لعن دانسته و بیزاری کشف کردن از اورا از ضروریات مدرسه خویش میدانند.[۹۸] در منابع روایی شیعه، روایاتی از فرستاده(ص) و اهل بیت(ع) در لعن یزید و قاتلان امام حسین نقل شد‌ه‌است.[۹۹] در زیارت عاشورا عبارتی در لعن کلیه خلفای بنی‌امیه وجود دارااست.[۱۰۰] افزون بر این، در ورژن دارای شهرت زیارت عاشورا، با عبارتِ «اللهُمَّ الْعَنْ یزِیدَ خَامِساً وَ الْعَنْ عُبَیدَ اللهِ بْنَ زِخاطرٍ...» به لعن یزید تصریح شد‌ه‌است.[۱۰۱]
نگرش اهل سنت
از گروهی از اهل سنت همچون «احمد بن حنبل»، «ذهبی»، «ابن عماد حنبلی»، «ابن جوزی» و «ابن خلدون» آورده شده که معتقد به لعن یزید میباشند.[۱۰۲] ابن خلدون داعیه می‌نماید امت اسلام بر فسق یزید اجماع دارا‌هستند.[مستلزم منبع] ابن جوزی فقیه اهل سنت، در کتاب «الرد علی المتعصب العنید المانع اینجانب ذم یزید»[یادداشت ۳] به دلایل لعن یزید پرداخته و می گوید یزید ضمن اینکه احترام مقبره فرستاده(ص) (مدینه) را ناکامی، برخلاف فرمان نبی(ص)، امام حسین(ع) را شهید کرد و بعد از آن، به رازِ بریده وی و خاندانش بی احترامی نمود.[۱۰۳]
گردآوری دیگری از اهل سنت همچون غزالی، لعن همگی مسلمان‌ها برای مثال یزید را روا نمی‌دانند.[۱۰۴] سود کاشانی در کتاب المحجّة البیضاء به مسئله لعن یزید در کتاب احیاء العلوم غزالی که رسیده میگوید: سخنانی که غزالی در باره لعن یزید گفته لایق میباشد پنهان بماند و نقل نگردد. [۱۰۵][یادداشت ۴] بعضا دیگر می گویند شهید شدن امام حسین به امر ابن زیاد شکل عهده دار شد و یزید به جهت نسبتی که با امام حسین داشت و اینکه هر دو از خویشان قریش بودند، راضی به جنگیدن و شهیدشدن وی خلا. [۱۰۶] [یادداشت ۵] «تفتازانی» نیز میگوید یزید مستحق لعن میباشد؛ البته برای دوری از بسط لعن به بقیه صحابه نباید اورا لعن کرد.[۱۰۷]به صورت کلی در باره یزید چهار بینش از اهل سنت نقل شد‌ه‌است. ۱- کفریزید ۲- مذموم و لعنت شده بودن یزید( روی هم رفته یا این که مشخص و معلوم)۳- عدم تایید صلاحیت لعن یزید(بعضا گفته‌اند خطاکار بوده وبرخی خطایش را نیز انکار کرده‌اند)۴- توقف کردن درباره یزید و عدم صدور حکم در باره وی.[۱۰۸]
حادثه حرّه
نوشته ی علمیٔ اساسی: اتفاق حره
بر طبق منابع تاریخی، بعد از روی شغل وارد شدن یزید و ارتقاء نارضایتی‌ها، عموم مدینه در سال ۶۳ قمری به رهبری عبدالله بن حَنظَلة بر ضد حکومت یزید بن معاویه قیام کردند.[۸۰] یزید لشکری به فرماندهی مسلم بن عقبه به مدینه ارسال کرد.[۸۱] هنگامی خبر به عموم مدینه رسید، محیط شهر خندق کندند و هواخواهی گرفتند.[۸۲] لشکریان یزید با عبور از حرّه، در شرق مدینه پیاده شدند و به عموم مدینه سه روز مهلت دادند تسلیم شوند.[۸۳] البته عموم مدینه تسلیم نشدند. یزید سه روز جان و فرآورده آنان‌را بر سپاهیانش حلال کرد.[۸۴] بر پایه ی نقل تاریخ، در‌این اتفاق، لشکریان یزید از ارتکاب کارهایی زیرا تجاوز به زنان، خارج کشیدن جنین از شکم زنان، کشتن نوزادان و توهین به صحابه نبی(ص) نیز فروگذار نکردند.[۸۵] در‌این نزاع، تعداد متعددی از عموم مدینه، مثلا ۸۰ بدن از صحابه نبی(ص) و ۷۰۰ بدن از حافظان قرآن کشت ه پک پذیرایی ترحیم مشهد شدند.[۸۶]
حمله به مکه
نوشته ی علمیٔ اساسی: حمله یزید به مکه
به طور همزمان با قیام عموم مدینه، در شهر مکه، عموم با عبدالله بن زبیر بیعت کردند که سبب احاطه یافتن وی و یارانش بر شهر مکه شوید.[۸۷] بعد از رخداد حره، به امر یزید، سپاه شام، رهسپار نبرد با ابن زبیر در مکه شد و شهر را محاصره نمود.[۸۸] در زمان روزهای محاصره مکه، منزل خداوند بر تاثیر اصابت سنگها و گلوله‌های آتشینی که با منجنیق‌های لشکر شام به سوی مکه پرتاب می شد، مجروح و به حریق کشیده شد.[۸۹] این محاصره تاوقتی‌که خبر مرگ یزید به لشکریانش رسید ادامه داشت.[۹۰]
فتوحات نظامی
مطابق منابع تاریخی، در پی فتوحات مسلمان‌ها، یزید در سال ۶۱ هجری، سپاهی را به نزاع رومیان ارسال کرد که به «نزاع سوریا» مشهور میباشد.[۹۱] همینطور والی وی در خراسان، توانست تا نواحی سمرقند، پیش رفته و سغد و بخارا را فتح نماید؛[۹۲] البته در سال ۶۲ هجری با اهل «خوارزم» به چهارصد هزار دینار صلح کرد.[۹۳] در طول یزید، سپاه مسلمان ها در «شمال آفریقا» به فتوحاتی دست یافتند؛ اما یزید امر کرد قلعه مسلمان‌ها در «جزیره اَرواد» آفریقا[۹۴] را وخیم نمایند و به شام برگردند.[۹۵] وی لشکریان خویش را از «قبرس» فرا خواند[۹۶] همینطور از برخی بخشها که در طول معاویه با صرف هزینهها و تلفات بسیار فتح گردیده بود عقب گرد هم آیی.[۹۷]
نگرش مسلمان ها درباره یزید
طریقه شیعه
اتفاق کربلا موجب شد یزید به یک کدام از منفورترین شخصیتها نزد شیعه ها تبدیل خواهد شد. شیعه‌ها یزید را مستحق لعن دانسته و بیزاری کشف کردن از اورا از ضروریات مدرسه خویش میدانند.[۹۸] در منابع روایی شیعه، روایاتی از فرستاده(ص) و اهل بیت(ع) در لعن یزید و قاتلان امام حسین نقل شد‌ه‌است.[۹۹] در زیارت عاشورا عبارتی در لعن کلیه خلفای بنی‌امیه وجود دارااست.[۱۰۰] افزون بر این، در ورژن دارای شهرت زیارت عاشورا، با عبارتِ «اللهُمَّ الْعَنْ یزِیدَ خَامِساً وَ الْعَنْ عُبَیدَ اللهِ بْنَ زِخاطرٍ...» به لعن یزید تصریح شد‌ه‌است.[۱۰۱]
نگرش اهل سنت
از گروهی از اهل سنت همچون «احمد بن حنبل»، «ذهبی»، «ابن عماد حنبلی»، «ابن جوزی» و «ابن خلدون» آورده شده که معتقد به لعن یزید میباشند.[۱۰۲] ابن خلدون داعیه می‌نماید امت اسلام بر فسق یزید اجماع دارا‌هستند.[مستلزم منبع] ابن جوزی فقیه اهل سنت، در کتاب «الرد علی المتعصب العنید المانع اینجانب ذم یزید»[یادداشت ۳] به دلایل لعن یزید پرداخته و می گوید یزید ضمن اینکه احترام مقبره فرستاده(ص) (مدینه) را ناکامی، برخلاف فرمان نبی(ص)، امام حسین(ع) را شهید کرد و بعد از آن، به رازِ بریده وی و خاندانش بی احترامی نمود.[۱۰۳]
گردآوری دیگری از اهل سنت همچون غزالی، لعن همگی مسلمان‌ها برای مثال یزید را روا نمی‌دانند.[۱۰۴] سود کاشانی در کتاب المحجّة البیضاء به مسئله لعن یزید در کتاب احیاء العلوم غزالی که رسیده میگوید: سخنانی که غزالی در باره لعن یزید گفته لایق میباشد پنهان بماند و نقل نگردد. [۱۰۵][یادداشت ۴] بعضا دیگر می گویند شهید شدن امام حسین به امر ابن زیاد شکل عهده دار شد و یزید به جهت نسبتی که با امام حسین داشت و اینکه هر دو از خویشان قریش بودند، راضی به جنگیدن و شهیدشدن وی خلا. [۱۰۶] [یادداشت ۵] «تفتازانی» نیز میگوید یزید مستحق لعن میباشد؛ البته برای دوری از بسط لعن به بقیه صحابه نباید اورا لعن کرد.[۱۰۷]به صورت کلی در باره یزید چهار بینش از اهل سنت نقل شد‌ه‌است. ۱- کفریزید ۲- مذموم و لعنت شده بودن یزید( روی هم رفته یا این که مشخص و معلوم)۳- عدم تایید صلاحیت لعن یزید(بعضا گفته‌اند خطاکار بوده وبرخی خطایش را نیز انکار کرده‌اند)۴- توقف کردن درباره یزید و عدم صدور حکم در باره وی.[۱۰۸]
تفاوت پذیرایی مراسم ترحیم خانوادگی و مراسمهای پرجمعیت