قَرْض دادن کالا به دیگری، با تعهدِ گیرنده به بازپرداخت آن به قرضدهنده میباشد. قرض دادن بنابر آیه ها قرآن و احادیث از مستحبات دانسته گردیده و اینکه به قرضدهنده مشوق بزرگی خواهد رسید. در مداقه قرض دادن آمده میباشد که قرضالحسنه، وام دادن به معبود میباشد. قرض حَسَن، قرضی میباشد که از محصول حلال باشد و با منتگذاری و آزار، ضایع نشود. در احادیث به خوشرفتاری در بازپسدریافت کردن قرض نیز پیشنهاد پک پذیرایی ترحیم مشهد گردیدهاست.
در صدق قرض خلال شروط همگانی مانند بلوغ، عقل، قصد و سپردن، شرطهای منحصربهفرد هم مذکور میباشد؛ مانند اینکه در شرایطی که برای بازگرداندن قرض مدتی مشخص شد، قرضدهنده حق ندارد قبل از اتمام فرصت آن را پس بگیرد. همینطور تأخیر در بازپرداخت قرض، گناه شمرده گردیده است.
شرط گشوده پس دادن بیشتراز مقدار قرض، ربا محسوب گردیده و حرام میباشد.
مضمونشناسی
قرض به معنای اعطای متاع به دیگری یاور با تعهد گیرنده به بازپرداخت میباشد.[۱] در آیاتی از قرآن، تعبیروتفسیر قرضالحسنه، به معنای قرض حسن و بهتر به فعالیت رفته میباشد.[۲] بر این پایه، قرض حَسَن، قرضی میباشد که از کالا حلال باشد و با منتگذاری و آزار، ضایع نشود.[۳] قرض الحسنه به معنی فقاهتی به قرضی اورده شده که سوای ربا باشد.[۴]
عنایت و مقام
در آیه ها قرآن و احادیث، بر عنایت قرضالحسنه تأکید گردیده و آن را وام دادن به خداوند دانستهاند.[۵] بنابر روایتی از نبی اسلام، قرض دادن حتی از صدقه هم بلندتر میباشد.[۶] آیه ها ۲۴۵ سوره بقره، ۱۲ سوره مائده، ۱۱ و ۱۸ سوره حدید، ۱۷ سوره تغابن و آیه ۲۰ سوره مزمل درباره قرضالحسنه میباشد.[۷] طبق آیهها قرآن و احادیث آورده شده از نبی و اهل بیت(ع)، قرض دادن، از مستحبات میباشد و قرضدهنده جایزه متعددی در روز قیامت خواهد داشت.[۸] خوشرفتاری در بازپسبه چنگ آوردن قرض و مدارا با قرضگیرنده نیز آیتم پیشنهاد امامان معصوم بوده میباشد. بنابر روایتی از امام درست گو(ع)، هر که به نیازمندی قرض میدهد و در پسبه چنگ آوردن آن خوشرفتاری مینماید، گناهانش تمیز می گردد.[۹]
به رغم پیشنهاد به قرض دادن در احادیث، قرض دریافت کردن آیتم سرزنش قرار گرفته میباشد؛ از آن گزاره، در روایتی منسوب به امام علی(ع)، از قرض تصاحب کردن منع شده، به این دلیلکه موجب خواری روز و حزن شب معرفی گردیدهاست.[۱۰]
صندوقهای قرض الحسنه، برای پرداخت وام به اشخاص مستلزم، و همینطور با مقصود جلوگیری از ربای جان دار در وامهای بانکی، از قبل از انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، در نقاط متفاوت جمهوری اسلامی ایران برپا گردیده[۱۱] و احکام آن نیز در رسالههای توضیح المسائل آورده شده میباشد.[۱۲]
احکام فقاهتی قرض
قرض در فقه یعنی مالی را به ملک دیگری درآوردن، در مقابل اینکه وی هم تعهد نماید آن جنس را برگرداند.[۱۳] برای درست بودن قرض، ضمن حالت همگانی مانند بلوغ، عقل، قصد و سپردن، شروط منحصربهفرد هم وجود دارااست؛ مثلا اینکه محصول می بایست قابل تملک باشد، برخلاف شراب و خوک. همینطور چیزی که قرض داده می گردد بایستی مشخص و معلوم باشد، خیر نامفهوم.[۱۴]
برخی از احکام قرض
بنابر فقه شیعه، در حالتیکه در تفاهم نامه قرض، برای پس دادن آن مدتی مشخص و معلوم گردیده باشد، قرضدهنده نمیتواند قبل از اتمام آن مقطع، قرض خویش را بخواهد؛ اما در حالتی که مدتی معلوم نشده باشد، هر وقت بخواهد می تواند آن را مطالبه نماید.[۱۵] در حالتیکه قرضدهنده، طلب خویش را بخواهد، بدهکار بایستی آن را فوری بپردازد و تأخیر در بازپرداخت قرض، گناه شمرده گردیدهاست.[۱۶]
ربا در قرض
نوشتهعلمیٔ اساسی: ربای قرضی
یکیاز مسائل فقاهتی که با مسئله قرض مرتبط میباشد، قضیه رباست؛ ربا در قرض بهاین معناست که شرط گردد قرضدهنده بیش تر از پاره ای که قرض داده بازپسگیرد؛ خواه هنگام قرض دادن به آن تصریح خواهد شد یا این که خیر.[۱۷] اما مبلغ اضافهای که قرضگیرنده به دلخواه خویش، در طی بازپسدادن بدهی به قرضدهنده میدهد، طبق لحاظ فقهای شیعه و اهل سنت، ربا محسوب نمیشود و حرام وجود ندارد.[۱۸]
قَرْض دادن کالا به دیگری، با تعهدِ گیرنده به بازپرداخت آن به قرضدهنده میباشد. قرض دادن بنابر آیه ها قرآن و احادیث از مستحبات دانسته گردیده و اینکه به قرضدهنده مشوق بزرگی خواهد رسید. در مداقه قرض دادن آمده میباشد که قرضالحسنه، وام دادن به معبود میباشد. قرض حَسَن، قرضی میباشد که از محصول حلال باشد و با منتگذاری و آزار، ضایع نشود. در احادیث به خوشرفتاری در بازپسدریافت کردن قرض نیز پیشنهاد پک پذیرایی ترحیم مشهد گردیدهاست.
در صدق قرض خلال شروط همگانی مانند بلوغ، عقل، قصد و سپردن، شرطهای منحصربهفرد هم مذکور میباشد؛ مانند اینکه در شرایطی که برای بازگرداندن قرض مدتی مشخص شد، قرضدهنده حق ندارد قبل از اتمام فرصت آن را پس بگیرد. همینطور تأخیر در بازپرداخت قرض، گناه شمرده گردیده است.
شرط گشوده پس دادن بیشتراز مقدار قرض، ربا محسوب گردیده و حرام میباشد.
مضمونشناسی
قرض به معنای اعطای متاع به دیگری یاور با تعهد گیرنده به بازپرداخت میباشد.[۱] در آیاتی از قرآن، تعبیروتفسیر قرضالحسنه، به معنای قرض حسن و بهتر به فعالیت رفته میباشد.[۲] بر این پایه، قرض حَسَن، قرضی میباشد که از کالا حلال باشد و با منتگذاری و آزار، ضایع نشود.[۳] قرض الحسنه به معنی فقاهتی به قرضی اورده شده که سوای ربا باشد.[۴]
عنایت و مقام
در آیه ها قرآن و احادیث، بر عنایت قرضالحسنه تأکید گردیده و آن را وام دادن به خداوند دانستهاند.[۵] بنابر روایتی از نبی اسلام، قرض دادن حتی از صدقه هم بلندتر میباشد.[۶] آیه ها ۲۴۵ سوره بقره، ۱۲ سوره مائده، ۱۱ و ۱۸ سوره حدید، ۱۷ سوره تغابن و آیه ۲۰ سوره مزمل درباره قرضالحسنه میباشد.[۷] طبق آیهها قرآن و احادیث آورده شده از نبی و اهل بیت(ع)، قرض دادن، از مستحبات میباشد و قرضدهنده جایزه متعددی در روز قیامت خواهد داشت.[۸] خوشرفتاری در بازپسبه چنگ آوردن قرض و مدارا با قرضگیرنده نیز آیتم پیشنهاد امامان معصوم بوده میباشد. بنابر روایتی از امام درست گو(ع)، هر که به نیازمندی قرض میدهد و در پسبه چنگ آوردن آن خوشرفتاری مینماید، گناهانش تمیز می گردد.[۹]
به رغم پیشنهاد به قرض دادن در احادیث، قرض دریافت کردن آیتم سرزنش قرار گرفته میباشد؛ از آن گزاره، در روایتی منسوب به امام علی(ع)، از قرض تصاحب کردن منع شده، به این دلیلکه موجب خواری روز و حزن شب معرفی گردیدهاست.[۱۰]
صندوقهای قرض الحسنه، برای پرداخت وام به اشخاص مستلزم، و همینطور با مقصود جلوگیری از ربای جان دار در وامهای بانکی، از قبل از انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ش، در نقاط متفاوت جمهوری اسلامی ایران برپا گردیده[۱۱] و احکام آن نیز در رسالههای توضیح المسائل آورده شده میباشد.[۱۲]
احکام فقاهتی قرض
قرض در فقه یعنی مالی را به ملک دیگری درآوردن، در مقابل اینکه وی هم تعهد نماید آن جنس را برگرداند.[۱۳] برای درست بودن قرض، ضمن حالت همگانی مانند بلوغ، عقل، قصد و سپردن، شروط منحصربهفرد هم وجود دارااست؛ مثلا اینکه محصول می بایست قابل تملک باشد، برخلاف شراب و خوک. همینطور چیزی که قرض داده می گردد بایستی مشخص و معلوم باشد، خیر نامفهوم.[۱۴]
برخی از احکام قرض
بنابر فقه شیعه، در حالتیکه در تفاهم نامه قرض، برای پس دادن آن مدتی مشخص و معلوم گردیده باشد، قرضدهنده نمیتواند قبل از اتمام آن مقطع، قرض خویش را بخواهد؛ اما در حالتی که مدتی معلوم نشده باشد، هر وقت بخواهد می تواند آن را مطالبه نماید.[۱۵] در حالتیکه قرضدهنده، طلب خویش را بخواهد، بدهکار بایستی آن را فوری بپردازد و تأخیر در بازپرداخت قرض، گناه شمرده گردیدهاست.[۱۶]
ربا در قرض
نوشتهعلمیٔ اساسی: ربای قرضی
یکیاز مسائل فقاهتی که با مسئله قرض مرتبط میباشد، قضیه رباست؛ ربا در قرض بهاین معناست که شرط گردد قرضدهنده بیش تر از پاره ای که قرض داده بازپسگیرد؛ خواه هنگام قرض دادن به آن تصریح خواهد شد یا این که خیر.[۱۷] اما مبلغ اضافهای که قرضگیرنده به دلخواه خویش، در طی بازپسدادن بدهی به قرضدهنده میدهد، طبق لحاظ فقهای شیعه و اهل سنت، ربا محسوب نمیشود و حرام وجود ندارد.[۱۸]
راهنمای مدیریت سفارش پک پذیرایی ترحیم در مشهد؛ از انتخاب تا تحویل