مجله خبری تشریفات

مسجد پادشاهی
(به اردو: بادشاهی مسجد) یا این که مَسجـِدِ پادْشاهی یا این که مسجدِ عالَمگیری یکی مساجد تاریخی پاکستان میباشد که در شهر لاهور واقع شده است. این مسجد به امر اورنگ‌زیب عالمگیر، واپسین امپراتور گورکانی هند در سال ۱۶۷۳ میلادی (۱۰۵۰ خورشیدی) ساخته شد و از بناهای اصلی معماری اسلامی در پاکستان به‌شمارمی‌رود. این مسجد دو‌مین مسجد گرانقدر پاکستان به پک پذیرایی ترحیم مشهد حساب میآید.
از مسجد بادشاهی تحت عنوان نقطه تحولی در تاریخ معماری شبه‌مجموعه کشور ها هند خاطر می‌گردد که کلیه شکوه و زیبایی زمان گورکانی در آن متمرکز شده است.
این سازه بعد از بنای جدید‌ساز مسجد فرمان روا فیصل که در اسلام‌آباد واقع گردیده دو‌مین مسجد بلندمرتبه در پاکستان و جنوب آسیا و پنجمی مسجد تعالی دنیا میباشد که ظرفیت ۵۰۰۰ نمازگزار را داراست و از جاذبه‌های اصلی توریسم پاکستان به‌شمار می‌رود.
تاریخچه
ایجاد کرد مسجد از ماه مه سال ۱۶۷۱ تا ماه آوریل سال ۱۶۷۳ حدود ۲ سال ارتفاع کشیده که با تخصیص سی لک (سه میلیون) روپیه استارت شده است. ورودی مهم مسجد مقابل قلعه لاهور جای دارد و به دروازه عالمگیر پر اسم و رسم میباشد که ابعاد به ساختمان مسجد افزوده شده است.
کتیبه فارسی بالای درِ ورودی مسجد که به خط ثلث و نستعلیق میباشد خبر میدهد که ایجاد کرد این مسجد در سال ۱۰۸۴ ق. بوسیله اخوی رضاعی اورنگ‌زیب، مظفرحسین مشهور به فدائی خان کوکه، به نقطه پايان رسیده‌میباشد.
از سال ۱۸۵۲ به بعد از آن نصیب‌هایی از مسجد بادشاهی بازسازی شد. از سال ۱۹۳۹ تا ۱۹۶۰ م نوسازی وسیعی شکل گرفت که هزینه ای نزدیک به ۴/۸ میلیون روپیه دربرداشت که مسجد را به صورت و وضعیت و موقعیت نخستین خودش بازگرداند.
در سال ۲۰۰۰ میلادی حیاط اساسی را بوسیله سنگ مرمر آراستند که به زیبایی مسجد افزوده‌میباشد.
خصوصیات
این مسجد ظرفیت حدود ۵۰٬۰۰۰ نمازگزار را داراست و معماری آن به مدل معماری عصر گورکانی یا این که مغولی میباشد که رابطه متعددی با معماری اهل ایران دارااست. مسجد بادشاهی یکی شاهکاری معماری، کاشی‌کاری و نجاری اهل ایران میباشد و ظواهر و حالتی شاخص، پهناور و با شکوه دارااست. معماری و پیاده سازی مسجد بادشاهی به ویژه از دید نما دارنده توازن و هماهنگی قربت با مسجد جامع دهلی در هند میباشد که در سال ۱۶۴۸م به‌دست بابا اورنگ‌زیب، امپراتور فرمان روا دنیا، تشکیل‌شده‌میباشد. ولی برخلاف مسجد جامع دهلی که مناره‌های آن هشت ضلعی میباشد مناره‌های این سازه مقطعی مربع صورت دارا‌هستند.
نمای فرنگی مسجد بادشاهی را با سنگ‌های حکاکی گردیده تزئین کرده‌اند و به‌ویژه از هیبت لوتوس فایده گرفته‌اند که صورت عمده آن پر رنگ میباشد. حاشیه بالایی دیوارها با کنگره‌های زیبایی تروتمیز شده است و سنگ مرمر بر زیبایی سازه افزوده‌میباشد
در تزئینات داخلی از گچ‌کاریهای قشنگ، تزئینات و نقش و نگارهای اسلیمی و منبت‌کاری و نگارگری روی دیوار مستعمل‌میباشد.
دیوارهای مسجد بادشاهی از آجرهای کوره‌ای پخته گردیده و ساروج میباشد که روکشی از سنک شنی قرمز رنگ دارااست و شالوده ردیف‌ها از سنگهای مرمر رنگارنگ می‌باشند. برای پوشاندن کف اساسی تراس از آجرهای کوره‌ای پخته گردیده به کار گیری کرده بودند که در مرمتی که طی سالهای ۶۰–۱۹۳۹ م جاری ساختن گرفت با سنگ‌های شنی قرمز رنگ جایگزین شد.
مسجد دارنده شبستان طویلی میباشد و توسط طاق‌نماهای تزئین گردیده به ۷ نصیب تقسیم شده است. خارج از این ۷ نصیب ۳ جفت گنبد از سنگ مرمر میباشد و دارنده قوسی میباشد که در نوع خودش بسیار بهتر میباشد. کف مهم در اتاق مرتبط با قرائت نماز و دعا با آجرها و سنگ مرمر با هیبت منظمی پوشانده شده است.
درین مسجد صرفا دو کتیبه وجود دارااست: یک کتیبه بر روی دروازه ورودی و دیگری کتیبه‌ای در شبستان تحت حیاط اساسی.

مسجد پادشاهی
(به اردو: بادشاهی مسجد) یا این که مَسجـِدِ پادْشاهی یا این که مسجدِ عالَمگیری یکی مساجد تاریخی پاکستان میباشد که در شهر لاهور واقع شده است. این مسجد به امر اورنگ‌زیب عالمگیر، واپسین امپراتور گورکانی هند در سال ۱۶۷۳ میلادی (۱۰۵۰ خورشیدی) ساخته شد و از بناهای اصلی معماری اسلامی در پاکستان به‌شمارمی‌رود. این مسجد دو‌مین مسجد گرانقدر پاکستان به پک پذیرایی ترحیم مشهد حساب میآید.
از مسجد بادشاهی تحت عنوان نقطه تحولی در تاریخ معماری شبه‌مجموعه کشور ها هند خاطر می‌گردد که کلیه شکوه و زیبایی زمان گورکانی در آن متمرکز شده است.
این سازه بعد از بنای جدید‌ساز مسجد فرمان روا فیصل که در اسلام‌آباد واقع گردیده دو‌مین مسجد بلندمرتبه در پاکستان و جنوب آسیا و پنجمی مسجد تعالی دنیا میباشد که ظرفیت ۵۰۰۰ نمازگزار را داراست و از جاذبه‌های اصلی توریسم پاکستان به‌شمار می‌رود.
تاریخچه
ایجاد کرد مسجد از ماه مه سال ۱۶۷۱ تا ماه آوریل سال ۱۶۷۳ حدود ۲ سال ارتفاع کشیده که با تخصیص سی لک (سه میلیون) روپیه استارت شده است. ورودی مهم مسجد مقابل قلعه لاهور جای دارد و به دروازه عالمگیر پر اسم و رسم میباشد که ابعاد به ساختمان مسجد افزوده شده است.
کتیبه فارسی بالای درِ ورودی مسجد که به خط ثلث و نستعلیق میباشد خبر میدهد که ایجاد کرد این مسجد در سال ۱۰۸۴ ق. بوسیله اخوی رضاعی اورنگ‌زیب، مظفرحسین مشهور به فدائی خان کوکه، به نقطه پايان رسیده‌میباشد.
از سال ۱۸۵۲ به بعد از آن نصیب‌هایی از مسجد بادشاهی بازسازی شد. از سال ۱۹۳۹ تا ۱۹۶۰ م نوسازی وسیعی شکل گرفت که هزینه ای نزدیک به ۴/۸ میلیون روپیه دربرداشت که مسجد را به صورت و وضعیت و موقعیت نخستین خودش بازگرداند.
در سال ۲۰۰۰ میلادی حیاط اساسی را بوسیله سنگ مرمر آراستند که به زیبایی مسجد افزوده‌میباشد.
خصوصیات
این مسجد ظرفیت حدود ۵۰٬۰۰۰ نمازگزار را داراست و معماری آن به مدل معماری عصر گورکانی یا این که مغولی میباشد که رابطه متعددی با معماری اهل ایران دارااست. مسجد بادشاهی یکی شاهکاری معماری، کاشی‌کاری و نجاری اهل ایران میباشد و ظواهر و حالتی شاخص، پهناور و با شکوه دارااست. معماری و پیاده سازی مسجد بادشاهی به ویژه از دید نما دارنده توازن و هماهنگی قربت با مسجد جامع دهلی در هند میباشد که در سال ۱۶۴۸م به‌دست بابا اورنگ‌زیب، امپراتور فرمان روا دنیا، تشکیل‌شده‌میباشد. ولی برخلاف مسجد جامع دهلی که مناره‌های آن هشت ضلعی میباشد مناره‌های این سازه مقطعی مربع صورت دارا‌هستند.
نمای فرنگی مسجد بادشاهی را با سنگ‌های حکاکی گردیده تزئین کرده‌اند و به‌ویژه از هیبت لوتوس فایده گرفته‌اند که صورت عمده آن پر رنگ میباشد. حاشیه بالایی دیوارها با کنگره‌های زیبایی تروتمیز شده است و سنگ مرمر بر زیبایی سازه افزوده‌میباشد
در تزئینات داخلی از گچ‌کاریهای قشنگ، تزئینات و نقش و نگارهای اسلیمی و منبت‌کاری و نگارگری روی دیوار مستعمل‌میباشد.
دیوارهای مسجد بادشاهی از آجرهای کوره‌ای پخته گردیده و ساروج میباشد که روکشی از سنک شنی قرمز رنگ دارااست و شالوده ردیف‌ها از سنگهای مرمر رنگارنگ می‌باشند. برای پوشاندن کف اساسی تراس از آجرهای کوره‌ای پخته گردیده به کار گیری کرده بودند که در مرمتی که طی سالهای ۶۰–۱۹۳۹ م جاری ساختن گرفت با سنگ‌های شنی قرمز رنگ جایگزین شد.
مسجد دارنده شبستان طویلی میباشد و توسط طاق‌نماهای تزئین گردیده به ۷ نصیب تقسیم شده است. خارج از این ۷ نصیب ۳ جفت گنبد از سنگ مرمر میباشد و دارنده قوسی میباشد که در نوع خودش بسیار بهتر میباشد. کف مهم در اتاق مرتبط با قرائت نماز و دعا با آجرها و سنگ مرمر با هیبت منظمی پوشانده شده است.
درین مسجد صرفا دو کتیبه وجود دارااست: یک کتیبه بر روی دروازه ورودی و دیگری کتیبه‌ای در شبستان تحت حیاط اساسی.