مجله خبری تشریفات

طبق پژوهش‌های صورت گرفته از سوی سازمان کنفرانس اسلامی (منظمهٔ مؤتمر اسلامی) از مرکز ابحاث تاریخ وفنون (قبه) أصلی (رئیسی) مسجد روحانی زاید، اصلی ترین و نخستین (قبه) درجهان است بأرتفاع (۸۳) متر، وقطر داخلی آن (۸ر۳۲) متر است، واز حیث مساحت نیز مسجد شیخ زاید پس از حرمین شریفین سومین مسجد پک پذیرایی ترحیم مشهد دانا محسوب می‌شود.

همچنین (ارسیکا) تأکید کرده أند که وزن قبهٔ مهم هزار تن میباشد، و از زخارف و گچبری عجین شده با ألیاف نباتی که از سلطان کارهای فنانین و اساتید مراکشی می باشد و مخصوصاً برای مسجد تنظیم وتصمیم شده تشکیل‌شده‌میباشد، باضافهٔ آیاتی از قرآن مجید بر روی دیوارهای آن حک شده، وقبهٔ مهم مسجد را تزیین نموده‌میباشد. عدد گنبدهای مسجد (۵۷) گنبد هستند که به حجمهای متعدد ومتفاوت است و بر سر رواق‌ها خارجی، ومداخل اساسی وجانبی قرار دارا‌هستند، تماماً با رخام و مرمر سفید واعمال گچبری بسیار زیبایی پوشانده‌میباشد، گنبد مسجد شیخ زاید در ابوظبی، یک کدام از بزرگترین گنبدهای جانور در فقید شناخته شد.

تصنیف بزرگی مسجد از دید عمرانی در شمار د‌همین مسجد فقیه اسلامی آمده است، ظرفیت مسجد ۴۰۹۶۰ هزار نفر نماز گذار در یک وقت می باشد. همچنین از معالم جاذبه‌ای مسجد وجود چهار مناره که أرتفاع هر مناره (۱۰۶ ) متر است، ودر چهار رکن از صحن خارجی مسجد قراردارد و بر زیبایی مسجد افزوده‌می‌باشد.

پهنای (قالی‌کوچک) «سجاده» قاعهی مهم مسجد (۷۱۱۹) متر مربع میباشد، و یکی‌از وسیع ترین سجاده‌های دانا هست، این قالی کوچک یکی از شاه‌کارهای مصمم تبارک ایرانی (علی خالقی) است، در این قالیچه (سجاده) ۳۵ تن پشم و پنبه و ابریشم به فعالیت رفته‌هست. در تشکیل داد این سجاده ۱۲۰۰ نفر از حرفیین از حیطهٔ مشهد شرکت داشته أند. این فرش گران قدر به دست هنرمندان ایرانی برای مسجد روحانی زاید بافته شد‌ه‌است، و نیز بزرگترین لوستر دانا نیز بوسیله شرکت‌های اروپایی ساخته شده است.

تقدس اين مقبره شريف - در ميان مسلمانان جنبه تقدسي اين حرم شريف در ميان مسلمانها از آنجا سرچشمه مي‌گيرد كه اين مقبره شريف زماني قبله اولیه مسلمانان بوده و سومين مقبره شريف الهي به شمار مي‌رود . از سوي ديگر اين مقبره شريف رابطه تنگاتنگي با واقعه معراج پیامبر گرامي اسلام (ص) داراست و خداوند متعال نيز در نخستين آيه سوره اسرا به سکو و موقعيت آن اشاره مي‌كند . از سوي ديگر از ابوذرغفاري از ياران پيامبر نقل گردیده‌است كه : اینجانب از رسول خداوند پرسيدم اي پک پذیرایی ترحیم مشهد نبی آفریدگار اولين مسجدي كه بر روي زمين تاسیس گردیده‌است كدام می‌باشد ؟ آن حضرت جواب دادند : مسجدالحرام آن گاه پرسيدم كه آن گاه كدام مسجد میباشد ؟ فرمودند مسجدالاقصي . بنابراين مسجد مبارك الاقصي دومين مسجد بر روي زمين پس از مسجدالحرام در مكه مكرمه به شمار مي‌رود.

آنچه بر اهميت اين مسجد و اهميت نمازگزاردن در آن اشاره دارد ، اين فرموده نبي مكرم اسلام می‌باشد : در صورتی‌که فردي در خانه خویش نماز بخواند اجر به عبارتی يك روز نماز خویش را مي‌موفقیت در شرایطی که در مسجد نماز بگذارد اجر 25 نماز و در صورتی در مسجد جامع نماز بخواند خدا اجر 500 نماز را به وی اعطا مي‌كند البته در‌حالتی که در مسجد مبارك الاقصي نماز بگذارد اجر 50 هزار نماز را دريافت مي‌كند.

مساحت و تاريخ بقعه مقدس الهي و خصوصيت‌هاي آن - تیتر مسجدالاقصي در قبل بر كل مسجد الاقصي و تمامي تاسيسات آن اطلاق مي‌شد كه اساسی‌ترين آن ها قبه‌الصخره شريف است و از همين رو ما در اين نوشتار خویش زماني كه از تیتر مسجدالاقصي تحت عنوان كانون اصلي شهر اشغالي قدس ياد مي‌كنيم منظورمان به عبارتی بقاع شريف به هم پا دو عنصر اصلي خویش يعني به عبارتی مسجد مبارك الاقصي و قبه‌الصخره هست كه در درون مسجد كه با ديوارها محدود گردیده‌اند قرار گرفته‌اند .

توسعه مسجدالحرام در خلافت ولید

ولید بن عبدالملک اموى (خلافت از ۸۶- ۹۶ ه.)، در زمان‌اى حکومت مى‌کرد که بانک بیت‌المال مملو‌از غنایم و اموالى بود که تحت عنوان خراج و جزیه و عُشْریه از اطراف و اکناف به شام مى‌رسید. وی خلیفه‌اى اهل رفاه و عشق‌مند به ساختن بناهاى باشکوه و پرعظمت بود. از این رو، علاوه بر ساختن جامع اموى در دمشق و توسعه مسجدالنبى در مدینه و بناى بسیارى از اماکن مدینه، بر مساحت مسجدالحرام به مقدار ۱۷۲۵ متر خاطر نشان نمود و مسجد را بازسازى کرد. وی رواق‌هایى در حوالی مسجد تشکیل داد و پک پذیرایی ترحیم مشهد آن‌ها‌را با ردیف‌هایى والا سرپا نگاه داشت. این ردیف‌ها به طور زیبایى تزیین شد و در قسمت‌هایى از آنان طلا و جواهرات بکار رفت. ولید ناودان منزل آفریدگار را نیز از طلا جواهرات تشکیل داد که تاکنون به همین اسم آوازه دارد.

ساختمان مسجد در پیمان عباسیان‌

منصور، دومی خلیفه عباسى (خلافت از ۱۳۶- ۱۵۸ هجری)، در سفرى که براى حج به مکه آمد، شم کرد که مسجد ظرفیت مسلمانانى را که براى حج آمده‌اند، ندارد. مصمم شد تا با اماده ساختن منزل‌هاى فضا و ضمیمه کردن آن‌ها به مسجد به گسترش آن مبادرت نماید. مردمى که صاحبخانه‌هاى دور و بر بودند، با اینگونه تصمیمى مخالفت کردند، اما آن گاه به فروش منزل‌هاى خویش رضایت دادند.

در این ارتقاِ مساحت، حجم مسجد دو موازی شد و در حدود پنج هزار مترمربع بر مساحت مسجد افزوده شوید. این افزایش در جهت شمال و غرب مسجد شکل گرفت. این توشه نیز رواق هایى براى مسجد در حوالی آن ساخته شد. افزون بر آن، مناره‌اى نیز در رکن غربى مسجد تاسیس شوید. پیشرفت تزیینات روى دیوارها و ردیف‌ها نیز بیشتر شد. بناى مسجد که در سال ۱۳۷ استارت گردیده بود، در سال ۱۴۰ هجرى خاتمه یافت.

توصيف کلی از مقبره شريف

هدف ازحرم شريف ، آن حوزه‌ قرار گرفته بر روی تپه خرد و يا سکوی گوناگون الاضلاع بنا شده در ضلع جنوب شرقی قسمت قديمی قدس می باشد . بعدها اضلاع پک پذیرایی ترحیم مشهد محدوده بقاع شريف بدين تفصیل میباشد.

ضلع جنوبی 281 م

ضلع شمالی 310 م

ضلع شرقی 462 م

ضلع غربی 491 م

اين منطقه از دو ناحيه جنوبی و شرقی به حصار شهر که تاريخچه آن به زمان اسلامی سلسله ايوبی‌ها ، مملوکی‌ها و عثمانی گشوده می‌گردد تسلط شد‌ه‌است ؛ و البته از دو ناحيه شمالی و غربی ، مسجد به رواق‌هايی اشراف گردیده که در زمان ايوبی‌ها و مملوکيان تشکیل‌شده بود . حريم مسجد دربرگيرنده صخره مبارکه‌ای میباشد که پيامبرگرامی اسلام از فراز آن به سماوات عروج کردند و گنبدی بر بالای آن سازه گردیده است.

مجموع مساحت مسجدالاقصی که در برگيرنده ،گلدسته ها ، رواق‌ها ، مدارس علم ها دينی ،‌گنبدها ، سقاخانه‌ها ، ايوان‌ها و محراب‌ها بوده برای مسلمانها خجسته میباشد واين فرموده حقتعالی كه :

پاک و پاک خدايی که شبانگاه مخلوق‌ی خویش را از مسجدالحرام به مسجدالاقصی منتقل ساخت ، به به عبارتی مسجدی که پيرامونش را با علايم و آيات خويش خوش یمن گردانيده‌ايم ، براستی که وی شنوا و بيناست.

همگی اين حوزه‌ مسجدالاقصی اسم و کنیه مبارك گرفته میباشد و اين تسميه از عهد پيامبر تا زمان مملوکيان معمول بود و از اين فرصت بقاع شريف کنیه گرفت ، و بدين ترتيب از عهدوپیمان نبوی تا بعدازظهر مملوکيان بر کل اين حوزه‌ اسم خوش یمن مسجدالاقصی اطلاق داده شد . مملوکيان اداره مسجدالاقصی را از قدس تفکيک کرده و مديريت خاصی که به مدير حرم شريف موسوم گشت ، برای اين مراد تعيين کردند . بعد ها مسجد ابراهيم یا این که الخليل را به اين مديريت ملحق ساختند و از اين پس مالک اين رده به مدير حرمين شريف ملقب شد _ به استناد آثار و نقش ونگارهای اسلامی مملوکيان که با مقصود مستندسازی اکثر زمان ها آثار برجسته معماری اسلامی انجام گرفته _ ، و اين نامگذاری تاکنون در ميان مسلمانان متداول مانده میباشد ونام مسجد میمون الاقصی را بکار برده‌اند تا گاهی بر مسجد سرپوشيده وگاهی ديگر بر قسمت میمون دلالت کرده باشند . بقاع شريف به بقاع قدس نيز دارای اسم و رسم گشت.

مورد نیاز به ياد آوريست که درطول تاريخ اسلامی و تاکنون هيچگونه تغييری در مساحت بقعه شريف روی نداده است . بقعه شريف دارنده چهارده دروازه بوده می‌باشد که چهار دروازه بعداز فتح قدس بدست صلاح الدين و تحت عنوان تدبيری امنيتی برای حمايت از اين جايگاه ، مسدود شدند . اين چهار دروازه عبارتند از : باب الرحمه بنا شده در ضلع شرقی بوده و سه دروازه ديگر که به لحاظ باستانی به شخصی ، زوجی و سهتايی دارای اسم و رسم بوده و در ضلع جنوبی مقبره شريف واقع میباشد .

مساجد زیادی را که به تقلید از سبک و شیوه عربی درقرنهای آن‌گاه تشکیل‌شده موقتی می قدرت معلوم کرد. پیروی از سبک عربی بیشتر در مورد با مسائل اقلیمی انجام یافته است.

مسائل اقلیمی به دو قسمت مصالح و مواد ساختمانی و آب و هوا تقسیم پک پذیرایی ترحیم مشهد می گردند. در قسمت مصالح و مواد ساختمانی، بخشها کوهستانی که از نظر مصالح خاکی در مضیقه می‌باشند نیز در ساختمانها از چوب و سنگ جانور درمنطقه استفاده می کنند.

بارش برف و باران زیاد نیز سبب می‌شود تانوع و طریق معماری بخصوصی به شغل گرفته گردد تا ساختمان از تعرض باران و برف مراقبت خواهد شد. مخصوصا در معماری مساجد که دهانه های تبارک و فضای تالارها به پوشش نیاز داشت، تبعیت از طریق عربی از نظر کاربری و اقتصادی صرفه بیشتری داشت مانند نمونه های پایین:

مسجد کوچه میرنطنز، از قرن ۶ ه. ق مسجد سر اور گلپایگان، از قرن ۹ ه. ق

مسجد حاجتگاه ابیانه مساجد باطاق ضربی و هلالی (شبستان دار)

با تکمیل طرح سقف حصیری و چوبی بر روی ستونهای سنگی یا آجری یا خشتی در سقف طاق های ضربی از اجر به کار گیری شد. به این ترتیب شبستان با چهل ستون با ردیف پوشش ضربی متداول شد.

اصول شغل طاق ضربی با هلالی را که از نیم بیضی دارای شهرت به ناری تشکیل میشود،

مسجد جامع فهرج یزد(نیمه اولیه قرن اول هجری قمری)

ساختمان این مسجد که در طی سعید بن عثمان در قرن اول درست شده فعلا به همان صورت قبلی خود باقی میباشد. یعنی براساس شیوه مسجد مدینه. تراس مستطیل مرکزی؛ در جبهه جنوبی طرف قبله و شبستان ستوندار با دو ردیف ستون موازی دیوار قبله و ۴ ردیف ستون عمقی عمود بر دیوار قبله، که دارای ۳ نار است. ناو وسطی ناو اساسی می باشد که در انتها محراب مسجد را فی مابین خود می‌گیرد ارتفاع این ناو نیز از ناوهای طرفین بزرگتر است.

طي اين زمانه گنبد آن را معرق کاري کرده، با تجدید بنا محراب و منبرهاي زينت يافته از عاج و آبنوس و مفروش کردن آن با قالي‌هاي ايراني به زيبايي و اهميت آن ارج نهادند.

حریق‌سوزي مسجدالاقصي

21 آگوست 1969 رژيم صهيونيستي اظهار کرد كه يک شخص ديوانه بنام دنيس مايکل روهان، مسجدالاقصي را به حریق کشيد. گرچه اسرائيلي‌ها اعلام داشتند پک پذیرایی ترحیم مشهد که اين شخص استراليايي يک مسيحي ديوانه بود اما برخي منابع دارای اعتبار نيز بر اين عقيده می باشند که وي يک يهودي توريست بود و از نگاه تندرست عقلي نيز هيچ مشکلي نداشت. همچنين اثر ها حريق دلالت بر آن دارااست که افراد ديگري روهان را در حریق زدن اين مسجد از بیرون آن و از يکي از پنجره‌هاي مشرف به درب ‌المغاربه (که اسراييليها آن را منهدم کردند) هدايت و امداد کرده‌اند.

نصیب به حریق کشيده گردیده‌ي مسجدالاقصي 1500 متر مربع از 4400 متر مربع مساحت کلي مسجد را در بر مي‌گرفت.

منبر صلاح ‌الدين ايوبي، مسجدعمر، محراب ذکريا، منزلت الاربعين، سه رواق ممتد از جنوب به شمال با ستونها و ايوانها و تزئينات سقفي بر سطح مسجد طي اين حریق سوزي فرو ريخت.

دو ردیف اصلي که گنبد روي آن پایدار بود، اجزايي از گنبد داخلي که مزين بود، محراب و ديوارهاي جنوبي، پوشش مرمري، 48 پنجره گچي، شيشه‌هاي رنگي، فرشها، سوره اسراء که با کاشيهاي معرق و تذهيب گردیده، درج شده بود و از بالاي محراب به سوي شرق امتداد داشت و بسياري از تزئينات و آيات قرآني نيز طي اين حریق‌سوزي از بين رفتند.

آغاز دولت اسرائيل‏ حریق سوزي را ناشي از اتصال سيم هاي برق اعلام‌کرد ، البته اداره برق اين داعیه را رد کرد.

اين حادثه خشم فقیه اسلام را برانگيخت و التهابات تعالی‏اي‏ ايجاد کرد و موجب جريحه‌دار شدن احساسات ميليون‌ها مسلمان در سراسر عالم شد.

مسجد همانند ستاد مقدسی می‌باشد برای تعلیم و تربیت شایسته، مسجد سنگری می باشد برای رواج اسلام و پناه از حریم عقیده و ایدئولوژی حق. مسجد آموزشگاهی می باشد برای آموزش طریق و رسم صحیح زندگی اجتماعی و فردی. مسجد دانش کده انسان ساز و مکانی هست برای تربیت عنصر باتقوا انسانی مسجد پایگاه یکتاپرستی و مکانی می باشد برای تولید مورد ی وحدت و یکپارچگی جامعهی دین دار و یکتاپرست. مسجد مکانی است برای تمرین و ممارست رفتار وخوی و کردار پسندیده ی انسانی و محل مناسبی میباشد پک پذیرایی ترحیم مشهد برای پیاده کردن و عملی ساختن ارزشهای والای اخلاقی و رفتاری در بعدها مختلف زندگانی و سکوی پرواز میباشد به ملکوت بعد از خودسازی فردی و اجتماعی به این ترتیب مسجد تنها مکان عبادتهای رمزی و نیایش و پرستش های ویژه نیست، بلکه در عین راس عبادی بودن، دارای شرایط خاص فرهنگی و محل تحقق آرمانهای والای انسانی میباشد. مسجد پایگاهی فرهنگی که انسان موحد و مسلمان‌ها در آنجا در ابعاد متفاوت حیات فردی و اجتماعی و در مسائل سیاسی، اجتماعی، اعتقادی، اقتصادی، علمی و فرهنگی و حتی نظامی و دفاعی و دیگر بعد ها حیات سلیم بشری، یادگرفتن می بیند. آن هم یادگرفتن های اولیه و اساس ای که بر ان محور پرورده می‌گردد، میبالد، فرصت ورود به عرصه پر هرج و مرج زندگانی را پیدا می کند و با سلاح زهدوتقوا و پارسایی به معنای بدون نقص و صحیح واژه و با نوعی مصونیت فکری و عقیدتی و با پیراستگی و واراستگیهای مایحتاج با اشتغال در هر سمت و مقامی در صراط مستقیم تکامل انسانی قرار میگیرد.

پیدایش و مراحل مسجدسازی

شکل ظاهری عربستان به مستطیلی یک پارچه مشابهت دارااست که به وسیله دریای کاسپین در شمال غربی، دریای سرخ در غرب، اقیانوس هند در جنوب و خلیج فارس در مشرق تسلط شده است.

نمای بیرونی مسجد مكی بسیار به مسجد پادشاه احمد تركیه نزدیك میباشد و فضای داخلی آن نیز به مسجد النبی در مدینه مشابهت دارااست. در سال ۷۰ مرحله نخستین بسط مسجد در سه طبقه زیرزمین، همكف و طبقه نخستین استارت شد و نزدیك به ۲۰ سال ارتفاع كشید. در سال ۱۳۹۰ با نقشه و معماری متعدد مرحله آتی پک پذیرایی ترحیم مشهد پیشرفت استارت شد و هم اكنون نمای بیرونی و داخلی در موقتی ایفا می باشد.عموم ساکن داوطلبانه و سوای اخذ حقوق و دستمزد در تشکیل داد این سازه همكاری كرده‌اند، و کلیهٔ هزینه‌های تشکیل داد و حفظ آن بوسیله كمك های مردمی هواخواهی شد‌ه‌است با این باور كه مسجد را عموم نماز گزار می بایست بسازند. نماز آدینه از سال ۱۳۶۵ در مسجد مكی برگزار می شود.

وجه تسمیه مسجد مكی زاهدان

امام جمعۀ اهل‌سنت زاهدان دربارۀ اینكه چگونه اسم «مكی» برای این مسجد باشكوه تعیین گردیده می‌گوید: هنگامی‌كه این مسجد در فعلا ساخت بود، تصمیم دریافت شد كه خانه حضرت مولانا [عبدالعزیز] رحمه‌الله از كنار مسجد روشنایی در خیابان فعلی رزمجومقدم، به مكانی نزدیك مکتب منتقل شود. در مكانی كه هم‌اكنون مسجد «مدنی» واقع هست یكی از مقتدیان و ارادتمندان حضرت مولانا قطعه زمینی را برای بنای مسجد و زمینی را برای بنای خانه در دست وی گذاشت.

حضرت مولانا مسجدی را آنجا ساخت و اسم آن را مسجد «مدنی» گذاشت و این مسجد را مسجد «مكّی» نامید. در واقع نامگذاری این دو مسجد با الهام از اسم دو شهر مقدس مكّه و مدینه اجرا گرفت. وابستگی خاطری كه حضرت مولانا عبدالعزیز با حرمین شریفین داشت سبب ساز گزینش این اسم‌ها برای این دو مسجد شد.

چهار گنبد کوچکتر در حوالی گنبد مرکزی آرایش یافته و جمعاً شکلی آبشار گونه به بنا می‌دهند. این دکورا سیون آبشاری بسیار وجدآور است و توازن بصری زیبایی به‌این بنا میدهد. در نزدیکی نیز 8 گنبد کوچکتر و 6 مناره هم شکل دسته را تکمیل می‌کنند. وجود ۶ مناره در نزدیکی گنبدهای مسجد، یکی ویژگی‌های خاص مسجد آبی رنگ استانبول هست. از آنجاییکه اکثر مساجد دارای چهار، دو یا یک مناره میباشند، این ویژگی مسجد آبی رنگ بسیار منحصر به فرد و چشمگیر میباشد. قصه گردیده است که این قضیه به دلیل پک پذیرایی ترحیم مشهد نادرست شنیداری معمار پیش آمده می باشد! در واقع شاه عثمانی دستور تشکیل داد مسجدی با مناره‌های طلایی (altin) را می‌دهد که معمار این مسجد به اشتباه شش (alti) مناره می‌شنود و در فایده مسجد شاه احمد به جای مناره طلایی، با شش مناره ساخته میگردد. این غلط در طول خودش هرج و مرج زیادی به راه انداخت و مورد عیب گیری اکثری از بزرگان قرار گرفت زیرا مسجد الحرام در مکه نیز 6 مناره داشت و اکثری از بزرگان ایجاد کرد مسجد آبی رنگ را به نوعی گستاخی پاد شاه عثمانی می‌دانستند. برای رفع این نقص‌ فرمان روا احمد امرکرد یک مناره اضافه برای مسجد الحرام بسازند که این کار نیز توسط معمار مسجد آبی رنگ جاری ساختن شد.

آشنایی با بخش‌های مسجد آبی‌رنگ استانبول

مسجد شاه احمد از بخش‌های مختلفی تاسیس شده است که برای مثال آنان می‌توان به بنای ورودی مسجد، حیاط مسجد، شبستان، مدرسه فرمانروا احمد، آرامگاه، عمارت منحصربه‌فرد پاد شاه و وضوخانه اشاره کرد. برای آشنایی بیشتر شما عزیزان، به دنبال مهمترین نصیب‌های مسجد آبی استانبول را معرفی خوا‌هیم کرد:

ورودی های مسجد آبی استانبول

مسجد پاد شاه احمد استانبول ورودی‌های زیادی داراست. سه ورودی تیم در ضلع شمال غربی و در میدان فرمانروا احمد (میدان اسب دوانی) قرار دارا‌هستند. در این در میان ورودی اصلی مسجد به دلیل داشتن سازه‌ای بلند و طاق دار و یک گنبد کوچک و قشنگ، جلب توجه می‌کند.

یکی‌از کلید واژه و کلمه‌های اصلی در ساختن جامعه سلامت و نیل به سلامت اجتماعی با بکارگیری ابزارهای پیشگیرانه در حوزه فرهنگ وتمدن درخصوص کاستن از جرم و بزهکاری در جامعه اسلامی مسجد هست که پیرامون نقش پررنگ و بارز آن در افزایش سطح جامعه ها بافرهنگ غنی اسلامی نظریه‌ها و تحقیقات بی شماری ارائه و اعمال گرفته پک پذیرایی ترحیم مشهد میباشد.

مسجد منزلت رفیع و نقش سازنده و مؤثری بعنوان یک پایگاه فقهی در انتقال آموزه‌های اصیل شرعی و ارتقا و اعتلای تربیت صحیح اسلامی و کارکردهای گران قدر آن در طول رسالت پیامبر اعظم و ائمه اطهار (u) انجام نموده و موجب کانون بودن همه عمل‌های علمی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و نظامی شد‌ه‌است.

در مهندسی فرهنگی اسلام نیز مسجد با نقش کارآمد در ساخت همدلی، همکاری اجتماعی، محافظت و حراست از ارزشهای اسلام و انقلاب که از مهمترین سرمایه‌های با ارزش جامعه محسوب میشود آیتم توجه و التفات خاصی قرار گرفته می‌باشد و از طرفی آمار رو به تزاید جرائم و بزهکاری در سطح های متفاوت جامعه، به استناد آمار و ارقام احصاء شده از پرونده‌های جان دار قضایی مبین هجران از معنویات و معدود رنگ شدن نقش مساجد در زندگی اجتماعی مردم و ماحصل آن ضعف بنیه اعتقادی نسلها به ویژه نسل جوان است.

در فضای پرتنش امروز، بشریت خسته از تمامی منابع و مراجعی که مدعی تأمین وقار و امنیت وجودی او می‌باشند، به‌دنبال یافتن معنای وجودی خویش هست. تحقق این اساسی در گرو تجارب فردی اشخاص و نه تحت تأثیر دستور کار‌های تجویزی توسط دیگرانی میباشد که طبق ایده‌آل‌های خویش راهکارهایی ارائه داده و میدهند. در بهره، این معناکاوی پیوندی صریح و بی واسطه را می‌طلبد که شخص از رمز نیاز حقیقی در جهت اتصال با منبع مضمون‌ دست به شغل گردد؛ همان که عبادت می‌نامند.